De poëziebundel Verzamel de liefde (2003) van Bart Moeyaert nodigt Leo de Weerdt sj uit tot stilvallen, aandachtig luisteren en zijn eigen verlangen ervaren. Daarmee vindt hij een stille metgezel op weg naar Pasen. De bundel blijft populair. Hij werd onlangs voor de zeventiende keer herdrukt. 

De poëziebundel Verzamel de liefde (2003) van Bart Moeyaert blijft het uitzonderlijk goed doen. Dat de bundel inmiddels aan zijn zeventiende druk toe is, is opmerkelijk voor dit genre en getuigt van een blijvende zeggingskracht. De kracht van deze gedichten ligt in hun sobere, aandachtige taal. Moeyaert schrijft over liefde zonder grote woorden of verklaringen. Zijn poëzie dringt zich niet op, maar nodigt uit tot vertraging en aandacht. Wat overblijft is geen leegte, maar ruimte: een plek waarin het onvermelde, het onafgewerkte en het kwetsbare voelbaar wordt.

Verzamel de liefde over verlangen en ontvankelijkheid

Voor wie de bundel leest als zoekende gelovige, bijvoorbeeld in de veertigdagentijd, opent zich een bijzondere spirituele laag. De gedichten spreken over wachten, gemis, nabijheid en afwezigheid — ervaringen die het geloof kenmerken wanneer zekerheden wegvallen. In het gedicht “Red mij” klinkt dit verlangen bijzonder sterk door. De woorden zijn niet letterlijk een gebed, maar dragen een diepe roep om hulp, nabijheid en redding. Wie dit leest, kan daarin een echo herkennen van het spirituele zoeken in de vastentijd: een open, kwetsbare vraag naar een aanwezigheid die steun biedt, zonder dat antwoorden meteen gegeven worden. Het is een taal van verlangen en ontvankelijkheid, van liefdeszoeken dat tegelijk een Godzoeken kan zijn.

Red mij

Het helpt, als ik dat zeg.

Dan ben ik nog wel hier

maar tegelijk al weg.

Eenvoudig

door een kier daarboven

naar een plek waar

moeilijk te geloven

niet bestaat.

Per droom word ik vanzelf

mijn eigen held, als ik dat wil.

Is in het echt niet naar mijn zin,

te erg, te droef, of allebei,

maak ik het stil hier bovenin

en zeg een paar keer:

red mij.

Red mij.

Liefde verschijnt in Moeyaerts poëzie niet als iets vanzelfsprekends of geruststellends, maar als iets broos, zoekend en soms pijnlijk nabij. Zo blijkt dat liefdeszoeken en Godzoeken niet twee gescheiden bewegingen hoeven te zijn, maar één en dezelfde weg: een aandachtig onderweg zijn naar wat ons overstijgt en tegelijk nabij wil komen. Het lezen van de bundel kan bijna een vorm van lectio divina worden: een aandachtig toeven bij woorden die meer suggereren dan benoemen, die uitnodigen tot vertragen, herlezen en laten resoneren.

 Stille metgezel op weg naar Pasen

In de vastentijd, een periode van vereenvoudigen, schrappen en leven met wat niet ingevuld is, krijgt deze terughoudendheid extra betekenis. De bundel wordt zo voor mij een stille metgezel op weg naar Pasen: hij nodigt uit tot stilvallen, aandachtig luisteren en het eigen verlangen ervaren. Liefde en verlangen hoeven niet vastgegrepen te worden, maar kunnen geduldig en met open handen verzameld worden. De zorgvuldig uitgegeven zeventiende druk van “Verzamel de liefde” laat zien dat poëzie, liefde en geloof soms één en dezelfde weg zijn, waarin stilte, ontvankelijkheid en hoop de leidraad vormen.

Bart Moeyaert Verzamel de liefde, Amsterdam Em. Querido’s Uitgeverij BV 2024