In 2024 gaven de katholieke kiezers met een duidelijke meerderheid steun aan de Republikein Donald J. Trump. Nu verdeelden de katholieke kiezers zich bij de tussentijdse verkiezingen van deze week vrijwel gelijkmatig over de twee grote partijen. Hoe belangrijk was de katholieke stem?
Bij de exitpolls zei 50 procent van de katholieken op Democratische kandidaten te hebben gestemd, en 49 procent op Republikeinen. Dit zou een aanzienlijke verschuiving naar links kunnen betekenen sinds de laatste presidentsverkiezingen, toen Trump 55 procent van de katholieke stemmen behaalde.
Volgens dezelfde exitpoll stemde 59 procent van de protestantse kiezers op de Republikeinen, terwijl 78 procent van degenen die aangaven geen religie te hebben, stemde op de Democraten.
„In veel opzichten is de katholieke stem de doorslaggevende stem in de Verenigde Staten geworden, en dat is echt van groot belang omdat katholieken overal in Amerika te vinden zijn“, vertelt Ryan Burge, hoogleraar en politiek data-analist. Hij omschrijft de katholieke kiezers als „gematigd Republikeins“, een omschrijving die hij tegenover die van evangelische protestanten plaatst, die „allergisch zijn voor het idee alleen al om op de Democraten te stemmen“.
Toch gelooft hij niet dat de uitslag van dinsdag een ideologische verschuiving onder het katholieke electoraat weerspiegelt. Het ging ditmaal toch vooral over de slechte economie, hoewel Vicepresident JD Vance, een bekeerde katholiek, het verlies toeschreef aan de oorlog in Iran.
De exitpoll suggereert dat ondanks de gelijke verdeling onder katholieke kiezers als geheel, de Republikeinen nog steeds sterk presteren onder bepaalde groepen katholieke kiezers. Zo stemde 56 procent van de blanke katholieken op Republikeinse kandidaten, een cijfer dat oploopt tot 63 procent onder blanke katholieken zonder hogere opleiding. En in totaal stemde 55 procent van de katholieke mannen op de Republikeinen.
Blanke katholieken stemden nog steeds in meerderheid op de Republikeinen. Spaanstaligen en zwarte katholieken meer op de Democraten.
Maar in andere categorieën van Amerikaanse katholieken won de Democratische Partij de stemming – in sommige gevallen zelfs op beslissende wijze. Onder Spaanstalige katholieken stemde 65 procent op de Democraten, en onder de veel kleinere groep zwarte katholieken zelfs 87 procent. Katholieke vrouwen gaven 54 procent van hun stemmen aan de Democraten, bijna een spiegelbeeld van hoe katholieke mannen stemden.
Een van de meest opvallende scheidslijnen onder katholieke kiezers had te maken met leeftijd. Terwijl 53 procent van de katholieke kiezers boven de 65 op de Republikeinen stemde, stemde 65 procent onder de 29 (een groep die aanzienlijk meer uit Hispanic bestaat) op de Democraten.
Hoewel de katholieke kiezers vroeger betrouwbaar op de Democraten stemden – met 80 procent steun voor John F. Kennedy toen hij zich in 1960 kandidaat stelde voor het presidentschap – zijn ze de afgelopen decennia naar het midden en zelfs naar centrumrechts opgeschoven.
Amerika lijkt op verkiezingsdag op katholieken, en katholieken op Amerika
“Ik zeg altijd dat Amerika op verkiezingsdag op katholieken lijkt, en katholieken op Amerika”, aldus de heer Burge, verwijzend naar de verkiezingen van 2008, waarin de Democratische kandidaat Barack Obama naar schatting 54 procent van de katholieke stemmen behaalde, bijna precies hetzelfde percentage als zijn aandeel in het totale Amerikaanse electoraat.
Maar sindsdien zijn de katholieke kiezers steeds meer in de richting van de Republikeinen verschoven – vooral onder blanke kiezers.
Foto door Ashley Diane Worsham via Unsplash