Paul Lansu van Pax Christi sprak met Gabriel Romanelli – parochiepriester van de Heilige Familie parochie in Gaza Stad. Hoe staat het ervoor in Gaza? En wat doet Vlaanderen om de christenen in Israël en Palestina te ondersteunen?

Pax Christi is de wereldwijde katholieke vredesbeweging. Het is naast mijn pastorale werk een wezenlijk onderdeel van mijn persoonlijk engagement geworden. Het Nabije Oosten, en dan vooral de positie van de christenen daar, is voor mij een punt van voortdurende zorg.

Op een totale bevolking van 2,3 miljoen Gazanen leven daar nu nog ongeveer 541 christenen, waarvan 105 katholieken

Op 28 juli 2026 had ik samen met een staflid namens Pax Christi Vlaanderen een online gesprek met Pater Gabriel Romanelli, sinds 2019 de parochiepriester van de Heilige Familie parochie in Gaza Stad. Op een totale bevolking van 2,3 miljoen Gazanen leven daar nu nog ongeveer 541 christenen, waarvan 105 katholieken. We spraken over de situatie in Gaza sinds de oorlog.

Veel problemen

Sinds 7 oktober 2023 worden christenen opgevangen in de gebouwen van de parochie, nu nog ongeveer 100 mensen. De parochie draagt ook zorg voor zorgbehoevenden (zowel christenen als moslims).

Er zijn vele problemen in Gaza: tekort aan zuiver water, energievoorziening, voeding, medicijnen, bankverrichtingen (onvoldoende cash geld), verwoeste onderwijs- en hospitaalinstellingen. Het blijft een humanitaire crisis.

Pater Gabriel blijft geloven dat vrede mogelijk is en dat rechtvaardigheid noodzakelijk is

Israël bezet nu meer dan zeventig procent van het Gazaanse grondgebied en heeft de intentie daar nieuwe nederzettingen te bouwen. Momenteel bouwt Israël daarom een aarden grenswal om de overgebleven Gazastrook tot op enkele honderden meters van de parochie.

Kort na het brute geweld op 7 oktober 2023 had Paus Franciscus geregeld telefonisch contact met Pater Gabriel. Ook Paus Leo XIV onderhoudt met regelmaat dit contact. Recentelijk schreef Gabriel een boekje met de titel “Licht in het puin”  – een indringend getuigenis vanuit de oorlog in Gaza. Hij blijft geloven dat vrede mogelijk is en dat rechtvaardigheid noodzakelijk is.

Eén staat

Pax Christi heeft ook een internationale tak waar ik tot mijn pensioen werkte en nog steeds actief ben. Als verzoeningsbeweging staat het voor de veiligheid van beide volkeren in het Heilig Land en kiest net als de Verenigde Naties en de Heilige Stoel voor een tweestatenoplossing van het conflict.

De laatste jaren leeft er een intense discussie onder christenen  om te pleiten voor één federale staat van Israëli’s en Palestijnen op basis van gelijkheid

De laatste jaren leeft er echter een intense discussie onder christenen om te pleiten voor één federale staat van Israëli’s en Palestijnen op basis van gelijkheid. Veel initiatieven van de beweging, zoals de pelgrimages, acties tegen de nederzettingen, interventies over schendingen van mensenrechten en de status van Jeruzalem worden in dat politiek kader geplaatst.

Pax Christi International heeft steeds gepleit voor een internationale status voor Jeruzalem, met de garantie voor de aanwezigheid van de drie monotheïstische godsdiensten en met Jeruzalem als gedeelde hoofdstad van Israël (West) en Palestina (Oost).

Westelijke Jordaanoever

Sinds vele jaren bezoek ik het Heilig Land en probeer ik de nodige aandacht te vragen voor de vele noden en uitdagingen voor de bevolking aldaar, in het bijzonder voor de christenen. Dagelijks worden gewelddaden gepleegd op burgers en hun dorpen.

Dit betreft ook de Christenen op de Westelijke Jordaanoever.

De stad Bethlehem is een spookstad geworden

Onder de permanente bezetting door Israël is het leven haast onmogelijk voor de Palestijnen die daar leven. Werkloosheid is een groot probleem. Sinds 7 oktober 2023 krijgen Palestijnen geen toestemming meer om in Israël te werken. Hun jobs werden overgenomen door buitenlandse migranten. Bewegen over de Westoever is voor Palestijnen bijna onmogelijk geworden: meer dan zeshonderd checkpoints blokkeren de wegen.

Daarbovenop zijn er nog nauwelijks of geen pelgrimages (toerisme) meer. De stad Bethlehem is een spookstad geworden. De regio Bethlehem – inclusief de dorpen Beit Jala en Beit Sahour waar het ‘Herdersveld’ is gelegen – was vroeger bijna geheel christelijk. Nu wonen er evenveel moslims als christenen. Veel christelijke families die voor zichzelf geen toekomst zien in de huidige context, kiezen voor emigratie. Sinds 7 oktober zijn er honderden christelijke families uit Bethlehem geëmigreerd. Bovendien wordt de regio omsingeld door nieuwe Israëlische nederzettingen.

Vlaanderen

In Vlaanderen blijven we daarom actief met Pax Christi. Enkele van de initiatieven die we ondernemen:

• Elk jaar verzenden de leden kerstkaarten naar christelijke Palestijnen in Bethlehem en Jeruzalem.
• Pax Christi Vlaanderen nodigt vertegenwoordigers uit van partnerorganisaties in het Nabije Oosten (zoals het Arab Educational Institute en het Wi’am Centre uit Bethlehem) om met bisschoppen, politici en burgers in België te komen spreken. Ook ontvangt zij deze september jongeren van de verzoeningsbeweging Musalaha uit Jeruzalem.
• Ze organiseert filmvertoningen en discussiebijeenkomsten over de situatie in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever.
• Ze neemt deel aan de bredere kerkelijke acties voor Gaza: vasten en bidden voor een einde aan de genocide en voor duurzame vrede. Er waren dergelijke acties in Brussel, Gent, Brugge, Antwerpen en Ieper. In Antwerpen werden de namen van de omgekomen kinderen uit Gaza voorgelezen. Ook hielp Pax Christi bij een bezoek van het Comité van Palestijnse Kerkleiders aan België.

Een Heilig Land zonder christenen is ondenkbaar. De band van christenen wereldwijd met de christelijke gemeenschappen in het Heilig Land is essentieel. Daarom zijn bedevaarten en inleefreizen naar het Heilig Land uiterst belangrijk, zowel voor het spirituele leven als voor de solidariteit.

Foto: Paul Lansu bezoekt Daoud Nassar van de boerderij Tent of Nations in 2025 tijdens een Pax Christi-reis. De boerderij staat bekend om zijn motto: we refuse to be enemies (we weigeren vijanden te zijn). Ignis interviewde eerder Meta Floor, voorzitter van ‘Vrienden van Tent of Nations Nederland’ die de boerderij ondersteunt.