Soms kom je op een plek waar meer gebeurt dan kijken alleen. Een plek waar iets je stil maakt, waar schoonheid niet enkel bewondering oproept, maar ook een diepere snaar raakt. Zo’n ervaring kan de tentoonstelling ‘Textiel met een ziel’ in Sint-Truiden (België) je geven.
Al bij het betreden van de Onze-Lieve-Vrouwekerk voel je dat dit geen gewone ruimte is. Er hangt geschiedenis in de lucht, zeker, maar niet als iets stoffigs of afgesloten. Integendeel: het is alsof verleden en heden elkaar hier zacht aanraken.
Op het eerste gezicht lijken het twee totaal verschillende werelden: hier de liturgische gewaden; daar de hedendaagse creaties van een modeontwerper
Oude stenen bewaren herinneringen, maar ze dragen tegelijk het leven van vandaag: gebed, ontmoeting, gemeenschap, hoop. Het is een plek waar de tijd niet stilstaat, maar waar generaties met elkaar verbonden blijven in een gedeeld zoeken naar zin en verbondenheid.
(tekst gaat door onder afbeelding)

In die ruimte krijgt textiel een bijzondere betekenis. Stoffen zijn op het eerste gezicht broos en vergankelijk. Ze worden gedragen, gevouwen, omgeslagen, versleten. Ze verkleuren, rafelen, verdwijnen soms bijna helemaal. En toch bewaren ze iets wat niet slijt: een verhaal, een aanraking, een herinnering, een ziel.
(tekst gaat door onder afbeelding)
Dat maakt deze tentoonstelling zo bijzonder. Ze brengt de eeuwenoude textielschatten van de vroegere Trudoabdij in gesprek met hedendaagse creaties uit het archief van modeontwerper Dries Van Noten. Op het eerste gezicht lijken het twee totaal verschillende werelden: hier de liturgische gewaden, geweven voor de eredienst en gedragen in het hart van een biddende gemeenschap; daar de hedendaagse creaties van een ontwerper die stoffen, patronen en kleuren laat spreken in een eigentijdse taal van schoonheid en verfijning. Maar wie langer kijkt, ontdekt een diepe verwantschap.
Want zowel in de liturgie als in de kunst van Dries Van Noten is textiel nooit louter decoratie. Het is drager van betekenis. De gewaden van priesters, diakens en andere liturgische dragers waren nooit zomaar kledingstukken; zij hielpen een gemeenschap bidden, brachten kleur in het kerkelijk jaar, gaven zichtbaar gestalte aan eerbied, feest, ingetogenheid en heiligheid. Ze maakten voelbaar dat samenkomen rond het heilige ook vraagt om schoonheid, om symboliek, om een taal die verder reikt dan woorden.
(tekst gaat door onder afbeelding)

Een 13de-eeuws samietpaneel achter een creatie van Van Noten.
Ook in het werk van Dries Van Noten spreekt die diepe intuïtie: stof kan een verhaal vertellen, een herinnering oproepen, een identiteit zichtbaar maken. Zijn creaties tonen hoe textiel niet alleen het lichaam bekleedt, maar ook iets van de ziel onthult.
Misschien raakt precies daar de spirituele kern van deze tentoonstelling. Wij mensen hebben nood aan wat ons omhult — niet alleen tegen koude of kwetsbaarheid, maar ook innerlijk. Wij leven van tekenen, van rituelen, van schoonheid die ons optilt boven het alledaagse. Zoals een mantel warmte schenkt, zo kunnen herinneringen, gebaren en geloof een mens dragen door het leven.
(tekst gaat door onder afbeelding)

Textiel met een ziel nodigt daarom uit om anders te kijken: naar wat wij dragen, naar wat ons draagt, en naar de draden die verleden en heden met elkaar verweven. In elke draad schuilt iets van menselijke broosheid, maar ook iets van verlangen naar het blijvende. En misschien is dat wel wat ziel is: datgene wat, ondanks alle vergankelijkheid, niet verloren gaat — maar ons zacht blijft omhullen als een mantel van betekenis en genade.
(tekst gaat door onder afbeelding)
De expo Textiel met een ziel is tot en met 11 juni 2026 te zien in de O.L.V.-kerk in Sint-Truiden (België)
Foto’s: Textiel met een ziel
Leo De Weerdt SJ is een Vlaamse jezuïet. Hij is werkzaam als gevangenisaalmoezenier.